Daniel Runge
| Daniel Runge | |||
| poeta, wydawca, kupiec | |||
|
| |||
| Data urodzenia | 29 listopada 1767 | ||
| Miejsce urodzenia | Wolgast | ||
| Data śmierci | 12 marca 1856 | ||
| Miejsce śmierci | Hamburg | ||
| Narodowość | niemiecka | ||
Daniel Johann Runge (1767-1856) - poeta, wydawca, kupiec.
Życiorys
Daniel Johann Runge był najstarszym synem z jedenaściorga dzieci kupca i armatora z Wolgast Daniela Mikołaja Runge (1737-1825) i Magdaleny Doroty Müller (1737-1818), córki mistrza kowalskiego Daniela Christiana Müllera i Marty Deuth[1]. Jego młodszym bratem był Philipp Otto Runge (ur. 23 lipca 1777 w Wolgast – zm. 2 grudnia 1810 w Hamburgu), największy pomorski, obok Caspara Davida Friedricha, malarz okresu romantyzmu.
Rodzina Runge pochodziła z Rugii, z okolic Lobbe na półwyspie Mönchgut, około 1720 roku Nicolaus Runge (1700–1766), pradziadek Johanna Daniela osiedlił się w Wolgast, gdzie w 1729 został przyjęty do prawa miejskiego (stał się obywatelem miasta).
Daniel Johann Runge opuścił rodzinny dom w 1785 roku i na życzenie ojca udał się do Lubeki a potem do Hamburga, gdzie uczył się zawodu kupca. W Hamburgu nawiązał kontakty z ludźmi zafascynowanymi ideałami oświecenia, jak antykwariusze i wydawcy Friedrich Christoph Perthes (1772-1843), Johann Heinrich Besser (1775-1826) i Johann Heinrich Besser (1775-1826), malarze Heinrich Joachim Herterich (1772-1852) i Gerdt Hardorff (1759-1864). W 1793 roku w Hamburgu wraz z Friedrichem Augustem Hülsbeckiem (1766-1834) założył spółkę spedytorską "Hülsenbeck, Runge & Co." Firma zbankrutowała w 1807 roku, co było związane przede wszystkim ze skutkami blokady kontynentalnej zakazującej utrzymywania kontaktów handlowych w Wielką Brytanią wprowadzonej przez Napoleona I dekretem z 21 listopada 1806 roku i narzuconej wszystkim krajom zależnym od Francji. W tymże roku został właścicielem brygu "Swan", a w 1816 także statku "Die Hoffnung".
W 1822 roku Daniel Johann Runge ożenił się z córką pastora z Hamburga, Beatą Katarzyną Wilhelminą Behrmann (1783-1862). Para nie doczekała się potomstwa.
Zmarł ociemniały w Hamburgu, w wieku 88 lat, 12 marca 1856 roku.
Twórczość
W latach 1813-1815 opublikował dwa tomy patriotycznych wierszy "Liederbuch der hanseatischen Legion" (1813) i „Vaterländische Lieder nach bekannten Weisen“ (1815). Od 1815 roku był wydawcą czasopisma „Der Nieder-Elbische Merkur“, a od 1819 - „Liste der Börsenhalle“. W 1838 wydał zbiór pieśni i wierszy „Hamburgische Liederkranz“. W latach 1840-1841 opublikował korespondencję i pisma swego brata Philippa Ottona Rungego – „Hinterlassene Schriften“, będącą jednym z podstawowych źródeł dla poznania biografii artysty i jego poglądów na sztukę.
Publikacje
- Liederbuch der hanseatischen Legion gewidmet (1813)
- Vaterländische Lieder nach bekannten Weisen (1815)
- Hamburgischer Liederkranz (1838)
- Hinterlassene Schriften Philipp Otto Runge, hrsg. von dessen ältestem Bruder [Johann Daniel Runge], Bd I-II, Hamburg, 1840–41. (Tom 1 zawiera teksty poświęcone rozważaniom o sztuce i prace literackie, tom 2 – korespondencję, m.in. z Johannem Wolfgangiem von Goethe (1749-1832), Johannem Ludwigiem Tieck (1773-1853), Clemensem Brentano (1778-1842), Achimem von Arnimem (1781-1831).
Przypisy
- ↑ Philipp Otto Runge, Hinterlassene schriften (…), Bd 1, Hamburg 1840, s. 444 – 445.
Bibliografia
- Frank Büttner, Philipp Otto Runge, München 2010.
- Saskia Pütz, „Aufhebung aller Individualität” – Die Farbe Grau bei Philipp Otto Runge im Kontext seiner religiösen Anschauung, w: Die Farben der Romantik: Physik und Physiologie, Kunst und Literatur, hrsg. Walter Pape, Berlin-Boston 2014, s. 57-73.
- Daniel Runge (Lyriker) [dostęp 30.10.2015]
