Joachim Ludwig Zitelmann
| Joachim Ludwig Zitelmann | |||
| urzędnik | |||
|
| |||
| Data urodzenia | 9 grudnia 1768 | ||
| Miejsce urodzenia | Szczecin | ||
| Data śmierci | 23 kwietnia 1823 | ||
| Miejsce śmierci | Szczecin | ||
| Miejsce spoczynku | Klęskowo | ||
| Narodowość | niemiecka | ||
Joachim Ludwig Zitelmann (1768–1823) – niemiecki urzędnik budowlany.
Życiorys
Joachim Ludwig Zitelmann urodził się 9 grudnia 1768 roku w Szczecinie. Był młodszym synem Christopha Ludwiga Zitelmanna i Dorothei Concordii Warnshagen. 24 września 1784 roku rozpoczął naukę w szczecińskim Gimnazjum Akademickim, a po jego ukończeniu szkolił się w zakresie budownictwa. Od 1792 roku pracował jako nadzorca/kierownik (Kondukteur), a następnie asesor Głównego Departamentu Budownictwa (Oberbaudepartement) w Berlinie. Zitelmann był także redaktorem wydawanego przez tę instytucję czasopisma „Sammlung nützlicher Aufsätze und Nachrichten, die Baukunst betreffend”. W 1799 znalazł się – m.in. obok swego krajana Davida Gilly'ego – w gronie inicjatorów powołania Berlińskiej Akademii Budownictwa (obecnie Berliński Uniwersytet Techniczny). W kolejnych latach wykładał na niej jako docent statykę i hydrostatykę. 7 maja 1801 roku uzyskał – dzięki wstawiennictwu swych wpływowych znajomych – stanowisko radcy wojenno-domenalnego i budowlanego Kamery Wojenno-Skarbowej w Szczecinie. W 1809 roku, po reformach administracyjnych, uzyskał posadę radcy i dyrektora budowlanego zmodernizowanej rejencji pomorskiej. Od 1792 roku należał do loży wolnomularskiej Zu den drei Zirkeln – w latach 1821–1823 był jej mistrzem.
Joachim Ludwig Zitelmann zmarł jako bezdzietny kawaler 23 kwietnia 1823 roku wskutek nieszczęśliwego wypadku w drodze do majątku rodzinnego w Klęskowie. Wydarzenie to zrelacjonował w swych wspomnieniach jego bratanek Otto Konrad Zitelmann:
- Pewnego pięknego świątecznego poranka stryjek wyjechał wcześniej do Klęskowa z moją siostrą Therese i ciotką Minchen, młodszą siostrą mojej matki. Ojciec i moi dwaj starsi bracia, Otto i Waldemar, poszli tam pieszo, a ja i matka jechaliśmy za nimi powozem ciągniętym przez dwa deresze. Na moście Parnickim wybiegł nam naprzeciw Waldemar, który ledwo łapiąc dech, oznajmił: „Stryj Kriegsrat miał wypadek. Kiedy szliśmy po grobli, wyszła nam naprzeciw jakaś dziewczyna, machając rękoma. »Mój Boże! – zawołał ojciec – gdybym nie wiedział, że Therese pojechała ze stryjkiem, pomyślałbym, że to ona«. Gdy podeszła bliżej, okazało się jednak, że to faktycznie Therese. Powiedziała nam, że konie poniosły między szóstym a siódmym mostem i zrzuciły wóz do bocznego rowu. Otto tam od razu pobiegł, a my z ojcem zaprowadziliśmy Therese do pisarza bramnego”.
- To była straszna historia. Therese nie odniosła poważnych obrażeń, ale stryj Kriegsrat utonął w rowie z błotem. Ciocia Minchen przez dłuższy czas leżała obłożnie chora, choć ostatecznie jako tako wyzdrowiała. Bardzo źle było z moim bratem Ottonem. Z powodu szaleńczego biegu do miejsca wypadku i wysiłku przy ratowaniu poszkodowanych dostał ciężkiego zapalenia płuc, co zapewne zapoczątkowało przypadłość, która od lat podkopuje jego zdrowie.
Wybrane publikacje
- Zitelmann [Joachim Ludwig], Kurze Darstellung der Geschichte und Verfassung des Königlichen Preussischen Ober-Bau-Departements, „Sammlung nützlicher Aufsätze und Nachrichten, die Baukunst betreffend”, 1803, Jg. 5, Bd. 1, s. 90–112.
Bibliografia
Źródła archiwalne
- Książnica Pomorska, sygn. Rkps 1114: Zitelmann Konrad, Erinnerungen, 1872.
Literatura
- [Adler Friedrich], Mittheilungen über Friedrich Gilly, „Wochenblatt für Architekten und Ingenieure”, 1881, Jg. 3, No. 26, s. 134.
- Lincke A.G.C., Geschichte der St. Johannis-Loge zu den drei Zirkeln früher la parfaite union im Oriente Stettin, Stettin 1862, s. 24, 26–27, 39, 41, 48–49.
- Joachim Ludwig Zitelmann w: Catalogus Professorum. Professorinnen & Professoren der TU Berlin und ihrer Vorgänger.
- Straubel Rolf, Biographisches Handbuch der preußischen Verwaltungs- und Justizbeamten 1740–1806/15, Teil 2: Biographien der preußischen Verwaltungs- und Justizbeamten M–Z, München 2009, s. 1145–1146.
- Zitelmann Franz, Chronik der Familie Zitelmann, Berlin 1896, s. 19–20.
