Rady osiedlowe
Rada Osiedla – organ uchwałodawczy i kontrolny samorządowej jednostki pomocniczej, zarządzający osiedlem miejskim (samorząd osiedlowy). W Szczecinie rada osiedla nie posiada osobowości prawnej, a więc czynności prawnych dokonuje na podstawie pełnomocnictwa[1]. Organem wykonawczym rady osiedla jest zarząd (5 do 7 osób), składający się z przewodniczącego i jego zastępców (1 do 3 osób), sekretarza, skarbnika i członków zarządu – wszystkich wybiera się spośród członków rady osiedla[2].
Ustawa o samorządzie terytorialnym daje gminom prawo do powoływania na swoim terytorium samorządowych jednostek pomocniczych (SJP). W praktyce na terenach miejskich powstają dzielnice i rady osiedli. Tworzone są uchwałą Rady Miasta z inicjatywy mieszkańców lub w drodze konsultacji społecznych, uwzględniając przy tym istniejące lokalne powiązania społeczne. W Szczecinie Statut Miasta ukonstytuował SJP w postaci rad osiedli i ich zarządów[3]. Siatka rad osiedli pokrywa całe miasto.
Zasady pracy rad osiedlowych
Podstawowym zadaniem rady osiedla jest reprezentowanie interesów mieszkańców osiedla wobec organów miasta, miejskich jednostek organizacyjnych oraz innych instytucji i organizacji działających na terenie osiedla. W celu utrzymania stałej łączności z mieszkańcami rada osiedla organizuje dyżury swoich członków. Wnioski z dyżurów są ewidencjonowane i rozpatrywane na najbliższym posiedzeniu komisji, zarządu lub rady osiedla. O sposobie ich załatwienia powiadamia się zainteresowaną osobę[4].
Kadencja rady osiedla trwa 4 lata, a wybory do rad osiedlowych powinny odbyć się nie później niż 6 miesięcy od daty wyborów samorządowych (danej kadencji). Posiedzenia rady osiedla są jawne i mogą w nich uczestniczyć mieszkańcy osiedla, radni miejscy oraz zaproszeni goście. Wszystkie należące do jej kompetencji sprawy rozstrzyga poprzez podejmowanie uchwał. Rada osiedla decyduje o sposobie korzystania z mienia komunalnego przekazanego jednostce przez Prezydenta Miasta, a pożytki pochodzące z tego gospodarowania stają się dochodami budżetu Szczecina. Prezydent Szczecina kontroluje gospodarkę finansową zarządów osiedli. Ponadto rada osiedla współdziała w pracach dotyczących tworzenia budżetu miasta, a zmiany w budżecie dotyczące danego osiedla wymagają zaopiniowania ich przez radę osiedla.
Przewodniczący Rady Osiedla może uczestniczyć w sesjach Rady Miasta, z prawem zabierania głosu w sprawach dotyczących osiedla, ale bez prawa udziału w głosowaniach. Organizuje także współdziałanie jej organów z komisjami Rady Miasta i radnymi wybranymi na swoim terenie. Przewodniczący rady osiedla dostarcza Komisji Rewizyjnej Rady Miasta uchwały organów rady osiedla, w terminie 14 dni od ich podjęcia – rada miasta, na wniosek Komisji Rewizyjnej RM lub Prezydenta Szczecina, może je uchylić w ciągu 30 dni od dnia otrzymania. Decyzja taka może zostać uchylona z powodu niezgodności z prawem i wtedy jest ostateczna [5].
Rada osiedla może powołać stałe i doraźne komisje do określonych zadań, ustalając ich przedmiot działania oraz skład osobowy. Komisje rozpatrują i opiniują także sprawy przekazane przez radę i zarząd oraz przewodniczącego rady osiedla. W szczególności zobowiązana jest wyznaczyć ze swego składu komisję rewizyjną (3 do 5 osób; nie mogą być członkami zarządu). Kontroluje wykonanie przez zarząd osiedla uchwał rady i zarządu osiedla oraz zarządzanie finansami i majątkiem, którymi dysponuje rada osiedla. W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w zarządzaniu finansami i majątkiem jednostki pomocniczej komisja ta niezwłocznie informuje radę osiedla i komisję rewizyjną Rady Miasta oraz Prezydenta Miasta.
Uwagi
Efektywność działań SJP zależy zarówno od mieszkańców miasta, jak też od stosunku władz miejskich do samorządu pomocniczego. W przypadku mieszkańców chodzi o nie tylko ich chęć do uczestniczenia w pracach rad osiedli czy startowanie w wyborach do władz SJP, ale przede wszystkim o świadomość, że coś takiego jak samorząd pomocniczy istnieje, że ma pewne kompetencje i może być pomostem między mieszkańcami a Radą Miasta i Urzędem Miasta.
Siłą rad osiedli jest ich lokalność – to najbliższy mieszkańcom organ samorządu. Jeśli w ramach rady osiedla można dyskutować na przykład o możliwości remontu ulicy i dla nikogo ten problem nie będzie zbyt odległy, bo jest dobrze znany mieszkańcom – to rady spełnią swoje zadanie. Wiadomo przecież, że mieszkańcy uczestniczą w wyborach i pracach rady osiedla, gdy jest jakiś palący problem do rozwiązania – i jest szansa na to, że ich działania odniosą skutek. Jeśli natomiast zostaną nadmiernie ograniczone finanse i kompetencje rad osiedlowych, to nawet najbardziej zaangażowani społecznicy zrezygnują z pracy na rzecz tych podstawowych jednostek samorządowych.
Przypisy
- ↑ Par. 4 Załącznika nr 1 do Uchwały nr XV/175/95 Rady Miejskiej w Szczecinie, z 25.09.1995, w sprawie statutu osiedla
- ↑ Par. 6 Załącznika nr 1 do Uchwały nr XV/175/95 Rady Miejskiej w Szczecinie, z 25.09.1995, w sprawie statutu osiedla
- ↑ Statut Miasta Szczecin, Rozdział IV, par. 36
- ↑ Par. 21 Załącznika nr 1 do Uchwały nr XV/175/95 Rady Miejskiej w Szczecinie, z 25.09.1995, w sprawie statutu osiedla
- ↑ Par. 46 pkt. 4 i 5 Statutu Miasta Szczecin
Zobacz też
Linki zewnętrzne
- Rada Miasta Szczecin (dostęp: 6.11.2012)
- Statut Miasta Szczecin (dostęp: 6.11.2012)
- Statut Osiedli w Szczecinie (dostęp: 19.11.2012)
- Miasto Szczecin - oficjalny serwis Rad Osiedli (dostęp: 19.11.2012)
- Socjoszpieg: Rady osiedli jako gminy w miniaturce (dostęp: 19.11.2012)
- Ustawa o samorządzie gminnym; brzmienie od 22 maja 2012 (dostęp: 19.11.2012)
