Zbigniew Puchalski

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Zbigniew Puchalski
dziennikarz radiowy i telewizyjny
brak zdjecia
brak zdjecia
Data urodzenia 10 września 1933
Miejsce urodzenia Moszczanka
Data śmierci 6 października 2023
Miejsce śmierci Szczecin
Miejsce spoczynku Cmentarz Centralny w Szczecinie (kw. 54-9-5)
Lokalizacja grobu zobacz na mapie


Zbigniew Puchalski (1933-2023) – dziennikarz radiowy i telewizyjny, redaktor naczelny Polskiego Radia i Telewizji w Szczecinie, publicysta

Życiorys

Zbigniew Józef Puchalski urodził się 10 września 1933 roku w Moszczance. Pochodził z rodziny wojskowej. Do wybuchu wojny mieszkał w Jarosławiu na Podkarpaciu. Okupację spędził na Kielecczyźnie. Tam uczęszczał do szkoły powszechnej. W 1942 roku stracił ojca, którego zamordowano w obozie koncentracyjnym w Auschwitz.

Od 1946 roku był związany ze Szczecinem, dokąd przyjechał wraz z matką. Był absolwentem II Liceum Ogólnokształcącego im. Mieszka I - słynnego „Pobożniaka” (1951).

W 1951 roku rozpoczął studia dziennikarskie na Wydziale Historyczno-Filozoficznym Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. Po ukończeniu studiów w 1954 roku, z nakazem pracy, został skierowany do rozgłośni Polskiego Radia w Szczecinie, gdzie objął stanowisko redaktora w Redakcji Wiejskiej. Kolejno był redaktorem odpowiedzialnym w Redakcji Łączności ze Słuchaczami i samodzielnym publicystą w Redakcji Społeczno-Młodzieżowej. Pracował w Redakcji Publicystyki i Informacji. Z jego inicjatywy powołano w rozgłośni Redakcję Audycji Społecznych. Podczas przemian polityczno-społecznych w październiku 1956 roku był jednym z korespondentów, który przesyłał do rozgłośni szczecińskiej relacje z sejmu. Przeprowadzał wywiady z posłami, m.in. z ekonomistami Czesławem Bobrowskim i Oskarem Lange, a także politologiem Edmundem Osmańczykiem. Z grupą szczecińskich radiowców relacjonował demonstracje w grudniu 1956, do których doszło pod konsulatem radzieckim w Szczecinie, oraz procesy sądowe przeciwko uczestnikom tych zajść.

Równolegle z pracą w rozgłośni podjął eksternistyczne studia magisterskie na Wydziale Dziennikarstwa Uniwersytetu Warszawskiego. W 1962 roku uzyskał magisterium, broniąc pracy Szczecińska rozgłośnia Polskiego Radia – próba monografii, napisanej pod kierunkiem prof. dr. M. Kafla. Był również absolwentem Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, gdzie zaocznie studiował w latach 1958-1962. Studia magisterskie na Wydziale Prawa UAM ukończył z wyróżnieniem.

W latach 1962-1966 pracował w wojewódzkim aparacie partyjnym (KW PZPR). Objął stanowisko kierownika I sekretariatu KW. W 1963 roku stworzył samodzielny sektor prasy, radia i telewizji, którym kierował. Po kursie w Ośrodku Szkolenia Oficerów Politycznych w Łodzi (1965) powrócił do pracy w KW, gdzie został zastępcą kierownika Wydziału Propagandy. W 1966 roku został przeniesiony do Polskiego Radia.

Od 1 października 1966 do 1990 roku pełnił funkcję redaktora naczelnego szczecińskiej rozgłośni radiowej. Od 1966 roku prowadził autorski cykl felietonów Nasze sprawy, który poświęcony był kulturotwórczej roli mediów. Był także autorem cyklicznych Dialogów obywatelskich, dotyczących aktualnych problemów społeczno-politycznych w kraju, a zwłaszcza w regionie.

Dość szybko dał się również poznać jako świetny organizator. Doceniając rolę mediów, już pod koniec lat sześćdziesiątych zainicjował rozbudowę ośrodka radiowo-telewizyjnego w Szczecinie. W prowadzonych przez siebie audycjach (m.in. Nasze sprawy), wyjaśniał słuchaczom potrzebę budowy nowego ośrodka RTV w mieście oraz informował o postępach prac budowlanych. Wskazywał na kulturotwórczy charakter placówki, która dzięki nowoczesnemu wyposażeniu byłaby w stanie przyciągać do Szczecina twórców i wykonawców z całej Polski. Pod jego gospodarskim okiem, w ciągu trwającej prawie 20 lat budowie, powstały m.in. kilkunastopiętrowy budynek techniczno-administracyjny z redakcjami radiowymi i telewizyjnymi oraz nowe studio telewizyjne.

Po reorganizacji struktur radiowo-telewizyjnych został dyrektorem (1980), a następnie redaktorem naczelnym Polskiego Radia i Telewizji w Szczecinie (1985-1990). Kierował centrum prasowym podczas wizyt papieża Jana Pawła II w Szczecinie (1987) i w Koszalinie (1991) oraz wizyty sekretarza generalnego KC KPZR Michaiła Gorbaczowa w Szczecinie (1988). Od 1970 roku był członkiem Komitetu ds. Radia i Telewizji w Warszawie. Kierował m.in. centralnymi zespołami ekspertów ds. organizacyjnych radia i telewizji (1973 i 1985). W 1990 roku przeszedł na rentę, a w 1993 roku na emeryturę. Mimo tego, nadal pozostawał aktywny zawodowo. Społecznie przewodniczył Radzie Programowej Oddziału Szczecińskiej Telewizji. Był także członkiem Rady Programowej przy Rozgłośni Polskiego Radia w Szczecinie.

Zajmował się publicystyką. Był m.in. autorem haseł do kilkutomowej Encyklopedii Szczecina pod red. prof. Tadeusza Białeckiego.

Był gorącym orędownikiem utworzenia uniwersytetu w Szczecinie. W latach 1983-1985 sprawował funkcję wiceprzewodniczącego komitetu ds. powołania tej placówki naukowej do życia. Uczelni, jej powstaniu i codziennym problemom, poświęcił liczne audycje radiowe. Aktywnie działał na rzecz Uniwersytetu Szczecińskiego. Od 1985 roku był członkiem Rady Społecznej US.

Był uznanym i zasłużonym działaczem kulturalnym, społecznym i politycznym. Pełnił wiele funkcji w Stowarzyszeniu Dziennikarzy Polskich (1955-1982), m.in. był wiceprzewodniczącym (1971-1973) i prezesem Zarządu Oddziału SDP w Szczecinie (1978-1981) oraz członkiem Zarządu Głównego (1972-1981). Później należał do Stowarzyszenia Dziennikarzy RP „Pomorze Zachodnie”. Był sekretarzem Senior's Biznes Club przy Zachodniej Izbie Przemysłowo-Handlowej. Należał do Związku Harcerstwa Polskiego (1945-1948). Był działaczem Związku Młodzieży Polskiej (1948-1956) i Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej (od 1958), gdzie sprawował m.in. funkcje członka Egzekutywy Komitetu Dzielnicowego Śródmieście, zastępcy członka Plenum KW i członka Komisji Ideologicznej KW w Szczecinie. Przewodniczył Zarządowi Wojewódzkiego Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Radzieckiej (od 1954).

W 2020 roku stanął na czele komitetu społecznego, którego celem było uhonorowanie pomnikiem pierwszego prezydenta miasta Szczecina, prof. Piotra Zaremby. Jednak z uwagi na panującą w kraju epidemię koronawirusa zdecydowano się na umieszczenie na gmachu Urzędu Miejskiego jedynie tablicy pamiątkowej, którą odsłonięto 5 lipca 2020 roku w obecności władz miasta i ponad 100 osób.

Żonaty. Miał dwóch synów, Piotra - prawnika, i Andrzeja - dra n. med. lekarza ginekologa.

Zmarł 6 października 2023 roku w Szczecinie. Został pochowany 12 października na Cmentarzu Centralnym (kw. 54-9-5).

  • fot. Leszek Wątróbski
    fot. Leszek Wątróbski
  • fot. Leszek Wątróbski
    fot. Leszek Wątróbski
  • Z red. Jarosławem Daleckim (wrzesień 2023) - fot. Leszek Wątróbski
    Z red. Jarosławem Daleckim (wrzesień 2023) - fot. Leszek Wątróbski



Wybrane audycje (PR Szczecin)

Tytuł audycji Autor Forma twórczości Temat Data emisji
Informacja do Przeglądu Aktualności Wybrzeża Alfred Sobecki, Ryszard Bogunowicz, Alina Głowacka, Zbigniew Puchalski sprawozdawca o zamieszkach i zniszczeniach konsulatu radzieckiego w Szczecinie 11 grudnia 1956
O towarzystwach wzajemnej i niewzajemnej adoracji Zbigniew Puchalski komentarz o wzroście aktywności społecznej po Październiku'56 6 lipca 1957
Nasze sprawy Zbigniew Puchalski autor o popularności radia i telewizji 5 listopada 1974
Nasze sprawy Zbigniew Puchalski autor o budowie kompleksu radiowo-telewizyjnego w Szczecinie 3 grudnia 1974
Nasze sprawy Zbigniew Puchalski autor 6 sierpnia 1975
Nasze sprawy Zbigniew Puchalski autor relacja z sympozjum na temat spraw morza 26 października 1976
Nasze sprawy Zbigniew Puchalski autor o pracy i zasługach szczecińskiego radia 1 stycznia 1977
Refleksje znad Daugawy i Odry Zbigniew Puchalski, I Anderson współautor o stosunkach polsko-estońskich i współpracy Szczecina z Rygą 30 lipca 1977
Nasze sprawy Zbigniew Puchalski autor o planach rozwoju radia i telewizji w Szczecinie 2 lutego 1978
Nasze sprawy Zbigniew Puchalski autor m.in. informacje o zimie stulecia 8 stycznia 1979
Uniwersytet Szczeciński Zbigniew Puchalski, Marek Borowiec współautor dyskusja o powołaniu wyższej uczelni humanistycznej w Szczecinie 6 lipca 1982
Pokonferencyjne refleksje Zbigniew Puchalski autor dyskusja po konferencji o tzw. białych plamach w historii 19 marca 1983
Droga do Uniwersytetu Zbigniew Puchalski autor o problemach utworzenia Uniwersytetu Szczecińskiego 22 października 1983
Nasze sprawy Zbigniew Puchalski autor o decyzjach ws. utworzenia Uniwersytetu Szczecińskiego 11 maja 1984
Posiedzenie sejmowych komisji Marek Borowiec, Zbigniew Puchalski współautor dyskusja nad ustawą o powołaniu Uniwersytetu Szczecińskiego 12 lipca 1984
Uniwersytet za 5 dwunasta Zbigniew Puchalski autor o ostatecznych decyzjach ws. utworzenia Uniwersytetu Szczecińskiego 18 lipca 1984
W sejmie o Uniwersytecie Szczecińskim Zbigniew Puchalski autor o wystąpieniach sejmowych ws. utworzenia Uniwersytetu Szczecińskiego 22 lipca 1984
Drogi do Uniwersytetu Szczecińskiego Zbigniew Puchalski autor o historii utworzenia Uniwersytetu Szczecińskiego 31 grudnia 1984
Historia Uniwersytetu Szczecińskiego Zbigniew Puchalski autor pierwszy dzień i rok szczecińskiej uczelni 6 sierpnia 1985
Zanim zabrzmi pierwsze Gaudeamus Zbigniew Puchalski autor rozmowa z rektorem US, prof. Kazimierzem Jaskotem 20 września 1985
Uniwersytet Szczeciński Zbigniew Puchalski autor relacja z inauguracji roku akademickiego na US 30 września 1985
Dialog obywatelski Zbigniew Puchalski autor rozmowa o uniwersytecie i jego kłopotach 16 kwietnia 1987
Dialog obywatelski Zbigniew Puchalski autor rozmowa z kandydatem na posła 18 maja 1989



W rozgłośni radiowej i w ośrodku telewizyjnym

  • Spotkanie z prezesem Radiokomitetu (Szczecin, 12 sierpnia 1982). Od lewej: Stefan Janusiewicz (red. naczelny OTV Szczecin), Władysław Loranc (prezes Radiokomitetu) i Zbigniew Puchalski (red. naczelny PR Szczecin) - fot. Pracownia Fotograficzna PR i TV Szczecin
    Spotkanie z prezesem Radiokomitetu (Szczecin, 12 sierpnia 1982). Od lewej: Stefan Janusiewicz (red. naczelny OTV Szczecin), Władysław Loranc (prezes Radiokomitetu) i Zbigniew Puchalski (red. naczelny PR Szczecin) - fot. Pracownia Fotograficzna PR i TV Szczecin
  • Podpisanie umowy o współpracy pomiędzy władzami miejskimi i wojewódzkimi a Towarzystwem Miłośników Radia (10 maja 1985). U góry od lewej: Ryszard Rotkiewicz (prezydent Szczecina), Władysław Wojciechowski (sekretarz). Niżej: Zbigniew Puchalski, Kazimierz Jaskot (przewodniczący Towarzystwa), Tadeusz Kluka (wicewojewoda szczeciński) - fot. Zdzisław Gajda
    Podpisanie umowy o współpracy pomiędzy władzami miejskimi i wojewódzkimi a Towarzystwem Miłośników Radia (10 maja 1985). U góry od lewej: Ryszard Rotkiewicz (prezydent Szczecina), Władysław Wojciechowski (sekretarz). Niżej: Zbigniew Puchalski, Kazimierz Jaskot (przewodniczący Towarzystwa), Tadeusz Kluka (wicewojewoda szczeciński) - fot. Zdzisław Gajda
  • „Polskie Radio od Lublina do Szczecina” - uroczystość z okazji 40-lecia Polskiego Radia Szczecin (14 grudnia 1985)
    „Polskie Radio od Lublina do Szczecina” - uroczystość z okazji 40-lecia Polskiego Radia Szczecin (14 grudnia 1985)
  • Uroczystość wręczenia Zbigniewowi Puchalskiemu Krzyża Komandorskiego OOP dla rozgłośni PR w Szczecinie (1985). Od lewej: Elżbieta Bitner, Jarosław Dalecki, Małgorzata Furga, Zbigniew Puchalski, Mirosław Doroch (technik radiowy) i Zbigniew Malarski (realizator)
    Uroczystość wręczenia Zbigniewowi Puchalskiemu Krzyża Komandorskiego OOP dla rozgłośni PR w Szczecinie (1985). Od lewej: Elżbieta Bitner, Jarosław Dalecki, Małgorzata Furga, Zbigniew Puchalski, Mirosław Doroch (technik radiowy) i Zbigniew Malarski (realizator)
  • Zbigniew Puchalski oprowadza wicepremiera Zbigniewa Gertycha po wystawie fotograficznej „Polskie Radio od Lublina do Szczecina”, ukazującej historię wszystkich ośrodków radiowych i zespołów twórczych w kraju (14 grudnia 1985)
    Zbigniew Puchalski oprowadza wicepremiera Zbigniewa Gertycha po wystawie fotograficznej „Polskie Radio od Lublina do Szczecina”, ukazującej historię wszystkich ośrodków radiowych i zespołów twórczych w kraju (14 grudnia 1985)
  • Pismo powołujące Zbigniewa Puchalskiego na stanowisko dyrektora ORTV w Szczecinie (1986)
    Pismo powołujące Zbigniewa Puchalskiego na stanowisko dyrektora ORTV w Szczecinie (1986)



Publikacje

  • 1967 – Prasa, kino, radio i telewizja (współautor: Feliks Jordan), w: Pomorze Szczecińskie 1945-1965 (praca zb. pod red. Edmunda Dobrzyckiego), Wydawnictwo Poznańskie, Poznań, s. 692-699
  • 1971 – Rozgłośnie regionalne. Szczecin w: Z anteny PR i ekranu TV (pod red. Jerzego Łańcuta), Wydawnictwa Radia i Telewizji, Warszawa, s. 189-192
  • 1975 – 25 grudnia 1945 r. - godzina 12.00 w: Polskie Radio Szczecin 1945-1975, PR Szczecin, s.3-10
  • 1986 – Jubileuszowy rok Polskiego Radia w Szczecinie w: „Kronika Miasta Szczecina 1985”, Szczecin
  • 1996 – Tu Polskie Radio Szczecin 1945-1990 w: Słowem i piórem. 50 lat dziennikarstwa na Pomorzu Zachodnim (pod red. Tadeusza Białeckiego), SDRP, Szczecin 1996, s. 49-58
  • 2005 – Uniwersytet Szczeciński. Fakty i refleksje (pod red. Zbigniewa Puchalskiego), Wyd. Archiwum Państwowego w Szczecinie, Szczecin, ss. 103
  • 2010 – Na drodze do uniwersytetu (współautor E. Włodarczyk) w: Uniwersytet Szczeciński na przełomie wieków i czasów 1985-2010 (pod red. W. Stępińskiego i W. Tarczyńskiego), Szczecin
  • 2014 – Polskie Radio na Pomorzu Zachodnim - wspomnienia i refleksje starego radiowca, „Edukacja Humanistyczna” nr 1 (30), s. 115-132



  • 1971
    1971
  • 1975
    1975



Nagrody

  • 1985 – Nagroda Wojewody Szczecińskiego



Odznaczenia

  • 1968 – brązowy medal „Za zasługi dla obronności kraju”
  • 1969 – Złoty Krzyż Zasługi
  • 1972 – Złota Honorowa Odznaka TPPR
  • 1975 – medal pamiątkowy „Za zasługi dla 12 Dywizji Zmechanizowanej im. Armii Ludowej”
  • 1982 – Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski
  • Medal 30-lecia Polski Ludowej
  • Medal 40-lecia Polski Ludowej
  • Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski
  • Odznaka Honorowa Gryfa Pomorskiego
  • Honorowa Odznaka PR i TV
  • srebrny medal „Za zasługi dla obronności kraju”
  • złoty medal „Za zasługi dla obronności kraju”
  • Złota Odznaka SDRP
  • Zasłużony Działacz Kultury



O Zbigniewie Puchalskim m.in.

  • 1985 – Artur Daniel Liskowacki, Radio mówi do ucha (rozmowa ze Zbigniewem Puchalskim, naczelnym redaktorem szczecińskiej rozgłośni Polskiego Radia), „Morze i Ziemia” 1985 nr 35, s. 6



Bibliografia

Inne źródła



Autor opracowania: Andrzej Androchowicz


Źródło: „https://pomeranica.pl/wiki/index.php?title=Zbigniew_Puchalski&oldid=250168”