Irena Brodzińska

Z Encyklopedia Pomorza Zachodniego - pomeranica.pl
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Irena Brodzińska
aktorka, śpiewaczka, tancerka
brak zdjecia
brak zdjecia
Data urodzenia 24 stycznia 1933
Miejsce urodzenia Pińsk
Data śmierci 30 grudnia 2024
Miejsce śmierci Szczecin
Miejsce spoczynku Cmentarz Centralny w Szczecinie (kw. 58C-2-6)
Lokalizacja grobu zobacz na mapie


Irena Brodzińska (1933-2024) – aktorka, śpiewaczka, tancerka

Życiorys

Irena Brodzińska urodziła się 24 stycznia 1933 roku w Pińsku. Uczęszczała do szkoły podstawowej sióstr augustianek, a następnie do gimnazjum sióstr klarysek w Krakowie. Równocześnie uczyła się tańca w prywatnej Szkole Baletowej Janiny Łukaszewicz i Maryli Stoszko przy ul. Brackiej (1945-1947). Duże sukcesy w tańcu przepowiadali jej wybitni tancerze i choreografowie Leon Wójcikowski i Eugeniusz Papliński. W wieku 15 lat otrzymała pierwszy angaż do teatru muzycznego w Lublinie. Tańczyła także w balecie w teatrach muzycznych Krakowa i Poznania. Przez krótki czas w Krakowie tworzyła duet z legendarnym tancerzem Stanisławem Szymańskim. W 1953 roku zadebiutowała jako śpiewaczka w Teatrze Muzycznym w Łodzi. W latach 1954-1956 śpiewała w Operetce Śląskiej w Gliwicach.

Od 1957 roku z przerwami związana jest ze Szczecinem. Do miasta przyjechała z ówczesnym mężem, śpiewakiem i reżyserem, Edmundem Waydą, na zaproszenie dyrektora Operetki Szczecińskiej, Jacka Nieżychowskiego. W Szczecinie zadebiutowała 25 stycznia 1957 roku rolą Chinki Mi w Krainie uśmiechu F. Lehara (130 przedstawień i ponad 80 tys. widzów). Było to również pierwsze przedstawienie w historii szczecińskiego teatru muzycznego (Operetka Szczecińskiego Towarzystwa Miłośników Teatru Muzycznego). Na scenie Operetki (późn. Teatr Muzyczny) występowała z ogromnym powodzeniem do roku 1976, z roczną przerwą, podczas której śpiewała w Łodzi (1960-1961). Obdarzona dużą urodą i wielkim talentem, była niekwestionowaną gwiazdą szczecińskiej sceny muzycznej.

W roku 1976 na scenie Teatru Muzycznego w Szczecinie wystąpiła wspólnie z córką Grażyną w musicalu Machiavelli. W przedstawieniu zagrały matkę i córkę. Ze sceną rozstała się na dobre w 1978 roku. Wyjątek zrobiła dla Waleriana Pawłowskiego, z którym zatańczyła na scenie podczas benefisu dyrygenta.

Należała do grona założycieli Stowarzyszenia Miłośników Opery i Operetki.

W latach 50. została zaangażowana również do filmu fabularnego. W Sprawie do załatwienia (1953), w reż. Janów Rybkowskiego i Fethke, zagrała piosenkarkę biorącą udział w programie telewizyjnym. Niestety, reżyserzy nie do końca uwierzyli w talent młodziutkiej piosenkarki, i wykonanie piosenki powierzyli, będącej wówczas u szczytu popularności, Marii Koterbskiej. W zrealizowanym dwa lata później filmie Irena, do domu (1955), w reż. Jana Fethke, zagrała manikiurzystkę, sąsiadkę głównych bohaterów, Majewskich.

Dwukrotnie zamężna. Z pierwszego małżeństwa z aktorem, śpiewakiem i reżyserem Edmundem Waydą miała córkę Grażynę - śpiewaczkę operetkową, oraz syna Ryszarda Brodzińskiego - dziennikarza i lektora w rozgłośni Polskiego Radia w Szczecinie. Z drugim mężem, kapitanem ż.w. Gustawem Tijewskim, miała syna Igora, właściciela firmy w Londynie. Jej wnuczka Natalia Brodzińska jest skrzypaczką i aktorką, obecnie związaną z Teatrem Polskim w Szczecinie.

Zmarła 30 grudnia 2024 roku w Uniwersyteckim Szpitalu Klinicznym nr 1 im. prof. Tadeusza Sokołowskiego PUM w Szczecinie. Została pochowana 24 stycznia 2025 roku na Cmentarzu Centralnym (kw. 58C-2-6).

Teatr (Szczecin)

Tytuł Kompozytor Autor/autor libretta Reżyseria Rodzaj twórczości Postać Teatr Data premiery
Kraina uśmiechu Franz Lehár Victor Leon, Ludwig Herzen Edmund Wayda obsada aktorska Mi Operetka Szczecińska Towarzystwa Miłośników Teatru Muzycznego 25 stycznia 1957
Cnotliwa Zuzanna Jean Gilbert Georg Okonkowski Edmund Wayda obsada aktorska Zuzanna, żona fabrykanta perfum Operetka Szczecińska Towarzystwa Miłośników Teatru Muzycznego 31 grudnia 1957
Zemsta nietoperza Joahnn Strauss (syn) Karl Haffner, Richard Genèe wg sztuki Das Gefängnis Rodericha Benedixa i wodewilu La Réveillon Henriego Meilhaca i Ludovica Halévy'ego Edmund Wayda obsada aktorska Adela Państwowa Operetka 10 maja 1958
Wiktoria i jej huzar Paul Ábrahám Alfred Grünwald, Fritz Löhner-Beda, Emmerich Földes Edmund Wayda obsada aktorska Riquette, pokojówka Wiktorii Państwowa Operetka 1 grudnia 1958
Zaczęło się w banku... (Mysz kościelna) Bożena Brzezińska Henryka Minnicka (adaptacja) wg komedii Laszlo Fodora Jan Maciejowski obsada aktorska Zuzia Sachs Państwowa Operetka 29 stycznia 1959
Księżniczka czardasza Emmerich Kálmán Leo Stein, Bella Jenbach Edmund Wayda obsada aktorska Sylwa Varescu Państwowa Operetka 18 czerwca 1959
Rozkoszna dziewczyna Ralf Benatzky Ralf Benatzky wg farsy La petite chocolatière Paula Gavaulta; Julian Tuwim (adaptacja) Edmund Wayda obsada aktorska Anetka Państwowa Operetka 16 maja 1961
Roxy Edmund Borowski Barry Conners Jan Maciejowski obsada aktorska Roxy Państwowa Operetka 18 listopada 1961
Gwiazdy patrzą na nas (program sylwestrowy) różni kompozytorzy różni autorzy obsada aktorska Państwowa Operetka 31 grudnia 1961
Błękitna maska Fred Raymond Heinz Hentschke Hans Salomon obsada aktorska Juliszka Państwowa Operetka 29 marca 1962
Swobodny wiatr Izaak Dunajewski Wiktor Winnikow, Władimir Kracht, Wiktor Tipot Miroslav Kratochvil obsada aktorska Pepita Diabolo Państwowa Operetka 25 września 1962
Jutro pogoda Józef Talarczyk James Avery Hopwood Henryk Cajzel obsada aktorska Branny Państwowa Operetka 2 października 1962
Bal w Savoyu Paul Ábrahám Alfred Grünwald, Fritz Lohner Beda Edmund Wayda obsada aktorska Disy Parker Państwowa Operetka 13 marca 1963
Czarujący Giulio Gorni Kramer Pietro Garinei, Sandro Giovannini Danuta Baduszkowa obsada aktorska Penny Państwowa Operetka 15 października 1963
Noc sylwestrowa różni kompozytorzy różni autorzy obsada aktorska Państwowa Operetka 31 grudnia 1963
Can-Can Cole Porter Abe Burrows Edmund Wayda obsada aktorska Pistache Państwowa Operetka 29 stycznia 1964
Wesoła wdówka Franz Lehár Victor Leon, Leo Stein Edmund Wayda obsada aktorska Hanna Glawari Państwowa Operetka 14 października 1964
Panna wodna Jerzy Lawina Świętochowski Józef Słotwiński, Walery Jastrzębiec Beata Artemska obsada aktorska Miss Molly Państwowa Operetka 3 lutego 1965
Paganini Franz Lehár Paweł Knepler, Bela Jenbach Tadeusz Laskowski obsada aktorska Bella Giretti, primadonna opery książecej Państwowa Operetka 30 września 1965
My Fair Lady Frederic Loewe Alan Jay Lerner wg komedii Pigmalion George'a Bernarda Shawa Emil Chaberski obsada aktorska Eliza Doolittle Państwowy Teatr Muzyczny 19 lutego 1966
Farfurka królowej Bony Mieczysław Drobner Anna Świrszczyńska Maria Billiżanka obsada aktorska Agatka Państwowy Teatr Muzyczny 21 maja 1966
Dziękuję ci, Ewo Stanisław Renz Jan Majdrowicz Edmund Wayda obsada aktorska Maria Dunin Państwowy Teatr Muzyczny 4 marca 1967
Hrabina Marica Emmerich Kálmán Julius Brammer, Alfred Grünwald Edmund Wayda obsada aktorska Hrabianka Liza Państwowy Teatr Muzyczny 19 lipca 1967
Nitouche Hervé (Louis Auguste Florimond Ronger) Henri Meilhac, Albert Millaud Juliusz Lubicz-Lisowski obsada aktorska Denisa Państwowy Teatr Muzyczny 21 stycznia 1968
Dama od Maxima Ryszard Sielicki Antoni Marianowicz wg komedii Georges'a Feydeau Aleksander Długosz obsada aktorska Lulu Państwowy Teatr Muzyczny 3 września 1968
Dziś do ciebie przyjść nie mogę różni kompozytorzy, Andrzej Hundziak (oprac. muz.) Lech Budrecki, Ireneusz Kanicki Ireneusz Kanicki asystent reżysera, obsada aktorska obsada aktorska m.in. w etiudach: Wo sind die banditen? i piosenkach: A za partyzantem. Piosenka siostry Państwowy Teatr Muzyczny 12 kwietnia 1969
Eksportowa żona Stanisław Renz Jan Majdrowicz Stanisława Stanisławska, Jan Majdrowicz obsada aktorska Maria Dębska Państwowy Teatr Muzyczny 20 listopada 1969
Inez (musical) Edmund Borowski Kazimierz Andrzej Czyżowski Janusz Marzec obsada aktorska Inez Państwowy Teatr Muzyczny 12 marca 1970
Droga przez walkę (widowisko muzyczne) m.in. A. Aleksandrow, A. Florkowski, L. Knipper, K. Mołczanow, A. Nowikow. W. Zacharew w oprac. Waleriana Pawłowskiego Janusz Marzec, Walerian Pawłowski Janusz Marzec obsada aktorska Państwowy Teatr Muzyczny 25 kwietnia 1970
Gejsza Sidney Jones Oven Hall, Harry Greenbank Jan Wodzyński obsada aktorska Molly Seamore Państwowy Teatr Muzyczny 30 września 1970
Cygańska miłość Franz Lehár Alfred Maria Willner, Robert Bodanzky Aleksander Długosz asystent reżysera, obsada aktorska Ilona Państwowy Teatr Muzyczny 23 maja 1971
Kraina uśmiechu Franz Lehár Victor Leon, Ludwig Herzen Tadeusz Bursztynowicz obsada aktorska Mi Państwowy Teatr Muzyczny 15 grudnia 1971
Krakowiacy i górale Jan Stefani Wojciech Bogusławski Tadeusz Bursztynowicz asystent reżysera, obsada aktorska Basia Państwowy Teatr Muzyczny 19 kwietnia 1972
Hello Dolly Jerry Herman Michael Stewart Bedřich Kramosil obsada aktorska Pani Dolly Gallagher Levi Państwowy Teatr Muzyczny 13 września 1972
W imieniu brawa (zdarzenie muzyczno-teatralne) P. Ábrahám, L. Bernstein, I. Dunajewski, K. Gaertner, J. Gilbert, J. Herman, E. Kálmán, F. Lehár, M. Leigh, F. Loewe, T. Mackeben, J. Offenbach, C. Porter. L. Różycki, M. Sart, J. Strauss syn Lech Terpiłowski, Andrzej M. Trzos Jerzy Ukleja obsada aktorska Porwana Madame Operetka Państwowy Teatr Muzyczny 28 czerwca 1975
Machiavelli (musical) Jerzy Wasowski Ryszard Marek Groński, Antoni Marianowicz wg komedii Mandragora Nicolo Machiavellego Ewa Kołogórska obsada aktorska Sostrata, matka Lukrecji Państwowy Teatr Muzyczny 20 października 1976



Na scenie

fot. Grażyna Wyszomirska i Witold Chromiński

  • Tadeusz Hanusek (Hubert) i Irena Brodzińska (Zuzanna) w Cnotliwej Zuzannie (1957)
    Tadeusz Hanusek (Hubert) i Irena Brodzińska (Zuzanna) w Cnotliwej Zuzannie (1957)
  • Irena Brodzińska (Adela), Eugeniusz Nowowiejski (Frosz) i Wanda Paderewska (Ida) w Zemście nietoperza - 1958 (fot. Witold Chromiński)
    Irena Brodzińska (Adela), Eugeniusz Nowowiejski (Frosz) i Wanda Paderewska (Ida) w Zemście nietoperza - 1958 (fot. Witold Chromiński)
  • Jako Sylwa Varescu w Księżniczce czardasza (1959)
    Jako Sylwa Varescu w Księżniczce czardasza (1959)
  • Jako Anetka w Rozkosznej dziewczynie (1961)
    Jako Anetka w Rozkosznej dziewczynie (1961)
  • Irena Brodzińska (Roxy) i Władysław Sokalski (Tony Anderson) w Roxy (1961)
    Irena Brodzińska (Roxy) i Władysław Sokalski (Tony Anderson) w Roxy (1961)
  • Jako Pistache w Can can (1964)
    Jako Pistache w Can can (1964)
  • Zygmunt Apostoł (Markiz Giacomo Pimpinelli) i Irena Brodzińska (Bella Giretti) w Paganinim (1965)
    Zygmunt Apostoł (Markiz Giacomo Pimpinelli) i Irena Brodzińska (Bella Giretti) w Paganinim (1965)
  • Jako Eliza Doolittle w My Fair Lady (1966)
    Jako Eliza Doolittle w My Fair Lady (1966)
  • Edmund Wayda (Profesor Higgins) i Irena Brodzińska (Eliza Doolittle) w My Fair Lady (1966)
    Edmund Wayda (Profesor Higgins) i Irena Brodzińska (Eliza Doolittle) w My Fair Lady (1966)
  • Halina Jarmułowska (Marta Wrona), Irena Brodzińska (Agatka), Ryszard Karczykowski (Szymon Donica) i Bohdan Rzeszowski (Stańczyk) w Farfurce królowej Bony (1966)
    Halina Jarmułowska (Marta Wrona), Irena Brodzińska (Agatka), Ryszard Karczykowski (Szymon Donica) i Bohdan Rzeszowski (Stańczyk) w Farfurce królowej Bony (1966)
  • Irena Brodzińska (Denisa) i Leszek Redo (Celestyn) w Nitouche (1968)
    Irena Brodzińska (Denisa) i Leszek Redo (Celestyn) w Nitouche (1968)
  • Irena Brodzińska (Maria Dębska) i Jerzy Dzianysz (Doktor Martin) w Eksportowej żonie (1969)
    Irena Brodzińska (Maria Dębska) i Jerzy Dzianysz (Doktor Martin) w Eksportowej żonie (1969)
  • Irena Brodzińska (Sostrata) i Grażyna Brodzińska (Lukrecja) w Machiavellim (1976)
    Irena Brodzińska (Sostrata) i Grażyna Brodzińska (Lukrecja) w Machiavellim (1976)
  • Na okładce programu teatralnego (1959)
    Na okładce programu teatralnego (1959)



Telewizja

Tytuł Kompozytor Autor libretta Reżyseria Realizacja TV Postać Teatr Data premiery
Gejsza Sidney Jones Oven Hall, Harry Greenbank Jan Wodzyński Molly Seamore Telewizja Szczecin (przeniesienie z PTM) 24 października 1971 (pr. lokalny)



Nagrody i wyróżnienia



Odznaczenia



O Irenie Brodzińskiej

  • (...) W efekcie całe przedstawienie („Rozkoszna dziewczyna”) było czyste, jednolite i naprawdę zabawne. Wielka w tym zasługa wszystkich wykonawców. Irena Brodzińska, ulubienica Szczecina w roli tytułowej raz jeszcze ukazała wszystkie walory swego talentu. Ogromny wdzięk, komunikatywność, swoboda sceniczna, muzykalność, wyczucie estetyki ruchu i gestu - oto cechy charakterystyczne jej osobowości. (Stanisław Urstein w „Głosie Szczecińskim” z dn. 3-4 czerwca 1961)
  • (...) Tytułową postać kreowała Irena Brodzińska, jak zawsze urocza, pełna wdzięku, roztańczona i - nareszcie - dobrze prowadzona przez reżysera. (Walerian Pawłowski, „Dama od Maxima” (z cyklu: Półrecenzje W. Pawłowskiego), „Kurier Szczeciński” 1968 nr 232, s. 5)



Ciekawostki

  • Artystka jest jedną z bohaterek książki Iwony Gacparskiej Ścieżki, drogi, przystanki, czyli całe Ich życie... Kolejne historie (Książnica Pomorska i ZASP, Szczecin 2016)
  • Dnia 12 października 2021 roku w Sali im. Zbigniewa Herberta Książnicy Pomorskiej odbyła się promocja książki Iwony Gacparskiej Irena Brodzińska. Gen legendy. W spotkaniu wzięły udział Irena Brodzińska i jej wnuczka Natalia



Bibliografia

Inne źródła



Autor opracowania: Andrzej Androchowicz


Źródło: „https://pomeranica.pl/wiki/index.php?title=Irena_Brodzińska&oldid=245579”